Informacja prasowa: Koniec użytkowania wieczystego, etap 1: na gruntach mieszkaniowych

Informacja prasowa, 21 czerwca 2018 r.

Od przyszłego roku rozpocznie się likwidacja użytkowania wieczystego. Na początek
z mocy ustawy zostanie przekształcone we własność użytkowanie wieczyste gruntów
zabudowanych budynkami mieszkalnymi jednorodzinnymi i wielolokalowymi.
Zlikwidowany będzie też przepis umożliwiający ustanawianie nowych praw użytkowania
wieczystego na cele mieszkaniowe. Równocześnie Ministerstwo Inwestycji i Rozwoju
przygotowuje rozwiązania, które umożliwią docelowe zastąpienie prawa użytkowania
wieczystego, ale to wymaga uzgodnień z Komisją Europejską.
Bonifikaty od opłaty przekształceniowej
W projekcie zaproponowano przekształcenie z mocy ustawy, z dniem 1 stycznia 2019 r.
praw użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych budynkami mieszkalnymi
jednorodzinnymi i wielolokalowymi w prawo współwłasności gruntu na rzecz właścicieli
domów i lokali położonych na takich gruntach. Osoby, które staną się z mocy prawa
właścicielami gruntów będą zobowiązane do uiszczania należności za nabycie prawa
własności w formie opłat rocznych, przez okres 20 lat. Wysokość opłaty będzie
odpowiadała wysokości opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste, obowiązującej w dniu
1 stycznia 2018 r. Umożliwiono samorządom waloryzowanie opłat rocznych przy
zastosowaniu wskaźników ogłaszanych przez Prezesa GUS. Dotychczasowi właściciele
(Skarb Państwa oraz samorządy, w tym gminy) będą mogli udzielać bonifikat od opłat
rocznych. Będzie możliwość wniesienia wszystkich 20 opłat przekształceniowych
jednorazowo „z góry". W takim przypadku samorządy też będą mogły udzielać bonifikat,
a w odniesieniu do gruntów państwowych ustawa przewiduje bonifikatę w wysokości
60%, w przypadku gdy płatność jednorazowa zostanie wniesiona w pierwszym roku od
przekształcenia. W kolejnych 5 latach wysokość bonifikaty będzie malała o 10 punktów
procentowych z każdym rokiem.
- Promujemy formę jednorazowego wniesienia opłaty przekształceniowej. Liczymy, że
samorządy postąpią podobnie. Zależy nam na szybkim uporządkowaniu przekształceń dla
gruntów pod budynkami mieszkalnymi – mówi Jerzy Kwieciński minister inwestycji
i rozwoju.
Podstawę ujawnienia prawa własności w księgach wieczystych oraz w ewidencji gruntów
i budynków będzie stanowiło zaświadczenie wydawane przez organy reprezentujące
dotychczasowych właścicieli gruntów - Skarb Państwa oraz gminy. Wpisy będę wolne od
opłat sądowych.



Projekt ustawy jest odpowiedzią na problemy z przekształcaniem praw użytkowania
wieczystego na mocy obowiązującej ustawy z 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa
użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Ustawa ta, w niektórych
sytuacjach, nie zapewnia właścicielom lokali w budynkach wielolokalowych faktycznej
możliwości przekształcenia prawa użytkowania wieczystego gruntu w prawo własności.
Źródłem problemów przy przekształceniu praw na gruntach zabudowanych budynkami
wielolokalowymi jest konieczność uzyskania zgody na przekształcenie wyrażonej przez
wszystkich właścicieli lokali, którym przysługują udziały w prawie użytkowania
wieczystego gruntu. Wprawdzie ustawa o przekształceniu umożliwia wystąpienie
z żądaniem przekształcenia przez współużytkowników wieczystych, których suma
udziałów wynosi co najmniej połowę, jednak w sytuacji, jeżeli chociaż jeden
współużytkownik wieczysty zgłosi sprzeciw wobec złożonego wniosku o przekształcenie,
postępowanie jest zawieszane. Zatem brak zgody jednego współużytkownika wieczystego
blokuje nabycie prawa własności gruntu przez pozostałych mieszkańców budynku.
W takim przypadku konieczne jest skierowanie sprawy przekształcenia na drogę sądową.
To z kolei powoduje przedłużanie procesów przekształceń gruntów zabudowanych
budynkami wielolokalowymi, co przekłada się na niezadowolenie właścicieli lokali
i dodatkowe obciążanie organów administracji publicznej i sądów sprawami z tego
zakresu. Ponadto postępowania sądowe nie stanowią jakiejkolwiek gwarancji,
że przekształcenie dojdzie do skutku.
Przekształcenie z mocy ustawy
Projektowana ustawa przesądzi o nabyciu prawa własności do gruntów przez właścicieli
lokali położonych w budynkach wielolokalowych oraz właścicieli domów jednorodzinnych
realizując tym samym postulaty i oczekiwania mieszkańców, kierowane w licznych
wnioskach i petycjach do organów administracji oraz parlamentu.
Proponuje się także wprowadzenie przepisu likwidującego możliwość ustanawiania
od 1 stycznia 2019 r. nowych praw użytkowania wieczystego na cele mieszkaniowe.
Oznacza to, że od wskazanej daty, z własnością lokalu mieszkalnego lub domu
jednorodzinnego będzie mogło być związane wyłącznie prawo własności gruntu.

wg
Biuro Komunikacji
Ministerstwo Inwestycji i Rozwoju
ul. Wspólna 2/4
00-926 Warszawa